ΗΠΑ: Όχι μια διαφορετική χώρα αλλά μια διαφορετική ήπειρος

13227471_10209153813820283_35053509384252822_o

 

Δεδομένου ότι ζούμε στη χώρα που παράγει, αναλόγως της επικαιρότητας, σεισμολόγους, εμπειρογνώμονες αεροπορικών ή ναυτικών δυστυχημάτων, αρχαιολόγους, θεολόγους, ισλαμολόγους, διεθνολόγους, δεν ήταν φυσικά δυνατόν με τις πρόσφατες εκλογές στις ΗΠΑ να μην εμφανιστούν και επαΐοντες εκλογολόγοι – αμερικανολόγοι.

Καιρό πολύ πριν τις εκλογές, εξέφραζαν εκτιμήσεις για το εκλογικό αποτέλεσμα, αιτιολογούσαν γιατί θα πάρει τόσο και από ποιές ομάδες ο Α ή ο Β υποψήφιος, όλα αυτά μαζί με σχοινοτενείς αναλύσεις σχετικά με τις ΗΠΑ, την αμερικανική κοινωνία, τον «μέσο Αμερικανό» κλπ.

Οι εκλογές τελείωσαν, εξελέγη ο Πορτοκαλής Ήλιος και οι αναλυτές μας επανήλθαν να εξηγήσουν γιατί δεν ίσχυσαν οι προβλέψεις τους και φυσικά, να κάνουν νέες προβλέψεις για την επόμενη ημέρα στις ΗΠΑ αλλά και στον υπόλοιπο κόσμο.

Κι αφού λοιπόν αναγνώστη, βομβαρδίστηκες με τόση γνώση και τόσες λεπτομερείς και εμβριθείς αναλύσεις, πάρε και τη δική μου ανάλυση – αποψάρα. Bullshits, που λένε και μακρινοί μας φίλοι στην από κει πλευρά του Ατλαντικού. Κι εξηγώ αμέσως τί εννοώ:

Οι ΗΠΑ έχουν σχεδόν την ίδια έκταση με την Ευρώπη. Είναι βέβαια πολύ πιο αραιοκατοικημένες, αλλά και πάλι έχουν ένα πληθυσμό μεγαλύτερο των 300 εκατομμυρίων την ώρα που ο πληθυσμός της πυκνοκατοικημένης Γηραίας μας Ηπείρου είναι κάτι παραπάνω από διπλάσιος. Από την άλλη πλευρά, κλιματολογικά υπάρχουν μεγαλύτερες αντιθέσεις στις ΗΠΑ από ό,τι στην Ευρώπη, δεδομένου ότι ΗΠΑ είναι η Αλάσκα αλλά ΗΠΑ είναι και η Χαβάη πχ. Φυσικά και στην Ευρώπη υπάρχει μια Φινλανδία και μια Μάλτα, με εντελώς διαφορετικές κλιματολογικές συνθήκες αλλά και πάλι, μεγαλύτερη ομοιογένεια συναντάμε, σε γενικές γραμμές.

Οι ΗΠΑ, αυτό το απίστευτο χωνευτήρι παραδόσεων, φυλών, πολιτισμών είναι το θαύμα μιας συνομοσπονδίας Πολιτειών με διαφορετικό κλίμα, παραδόσεις, πολιτικές και κοινωνικές αντιλήψεις, μουσικές, φυλές ανθρώπων, ακόμη και ιστορία. Μια κυρίαρχη ιδεολογία και ένα νόμισμα, είναι τα συνεκτικά στοιχεία μιας εν πολλοίς χαλαρής ένωσης, που δοκιμάστηκε σκληρά κατά τον 19ο αιώνα με έναν πόλεμο που, κατ’ ευφημισμόν θα χαρακτηρίζαμε Εμφύλιο.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο λοιπόν, τί είναι ο μέσος Αμερικανός; Υπάρχει; Μπορούμε να μιλήσουμε για το μέσο Ευρωπαίο αντίστοιχα; Κι αν υποθέσουμε πως χαρακτηρίζουμε ως τέτοιον έναν Τσέχο πχ, πόσο αυτός απέχει από τον Νορβηγό ή το Βούλγαρο; Τον Βορειοϊρλανδό ή τον Σλοβένο; Κατ’ αντιστοιχία, τί σχέση έχει ο έγχρωμος αστυνομικός της Ουάσινγκτον με τον κινεζικής καταγωγής εμποράκο του Σαν Φρανσίσκο; Ο βιομηχανικός εργάτης του Ντιτρόιτ με τον αγρότη της Βιρτζίνια; Ο ξενοδοχοϋπάλληλος της Χαβάη με τον ξυλοκόπο του Όρεγκον; Εδώ στην Ελλάδα, και πάλι λέμε ότι αλλιώς είναι –κι αλλιώς ψηφίζουν- πχ οι Κρητικοί κι αλλιώς οι Λάκωνες. Μέσα σε 132 χιλιάδες τετραγωνικά.

Τί θέλω να πω; Το προφανές. Κάθε ανάλυση της «αμερικανικής κοινωνίας» πάσχει κατά το ότι σε μεγάλο βαθμό βασίζεται σε μερικότητες. Ακόμη και μέσα στις ίδιες κοινωνικές ή φυλετικές ή θρησκευτικές ομάδες υπάρχουν τόσες και τόσο έντονες διαφοροποιήσεις που πραγματικά είναι αδύνατον, αν όχι και αυθαίρετο, να γίνουν οποιουδήποτε σχεδόν είδους γενικευτικές αναγωγές.

Κοινό νόμισμα, κοινό οικονομικό πλαίσιο (που θα πει και κοινή φορολογία) , κοινή εξωτερική πολιτική. Αυτά ισχύουν μόνο για όλους τους Αμερικανούς. Όλα τα υπόλοιπα ποικίλουν, διαφέρουν, είναι συχνά αντιτιθέμενα μεταξύ τους. Κάθε συμπέρασμα, εμπειρικό ή μη, είναι λοιπόν λιγότερο ή περισσότερο αυθαίρετο γιατί εστιάζει σε κάποια μερικότητα. Κι όταν ακόμη εντοπίζει αντίθεση, είναι πάντα σε σχέση με κι όχι εντός ενός πλαισίου που μέσα από τις πολυάριθμες τελικά αντιθέσεις προκύπτει το αποτέλεσμα, που συχνά, δεν είναι καν προϊόν σύνθεσης.

Μη βιαζόμαστε λοιπόν να δούμε ποιοί ψήφισαν τον Τράμπ. Δεν γνωρίζουμε. Ακόμη. Θα το μάθουμε εν καιρώ. Κι ας αντιληφθούμε ότι όπως αυτός που ζει στην Ελλάδα, στη Βουλγαρία, ή στο Βέλγιο, δεν νομιμοποιείται με βάση τις εικόνες και τις παραστάσεις που έχει να αποφαίνεται πως γνωρίζει την Ευρώπη, έτσι κι εκείνος που ζει στο Κονέκτικατ, στο Χιούστον ή στο Μανχάταν, δεν μπορεί να γνωρίζει «την Αμερική». Γιατί η Αμερική, οι ΗΠΑ, δεν είναι απλώς μια χώρα, όπως πχ η Γερμανία ή το Πακιστάν. Αλλά μια ήπειρος, όπως η Ευρώπη. Κατανοώντας τούτο, οι αναλύσεις των «αμερικανολόγων» μπορεί να μη γίνουν πιο έγκυρες απαραίτητα, αλλά θα έχουν βάλει μέσα στο παιχνίδι μια παράμετρο που μόνο αμελητέα δεν τη λέει κανείς.

Και μια τελευταία παρατήρηση• την ώρα που διάφοροι δημοσιολογούντες αποφαίνονται περί του «μέσου Αμερικανού», μετά βεβαιότητας και χωρίς ίχνος αμφιβολίας στη σκέψη τους, παραμένει γι’ αυτούς εντελώς άγνωστος ο γείτονας «μέσος Τούρκος» ή «μέσος Βούλγαρος» ή «μέσος Ρουμάνος». Γιατί φυσικά, η ελληνική εκδοχή του κοσμοπολιτισμού, συνήθως δεν είναι παρά ένα εύθραυστο επίχρισμα του επαρχιωτισμού του βλαχοδήμαρχου.

Σουλεϊμάν αλ Κανουνί.

Advertisements